Tüm Mühendisler Nereye Gitti?
Birçok kıdemli mühendisin emekliliğe ayrılmaya başladığı bir dönemde, mühendislik alanında lisans eğitimi alan öğrenci sayısında büyük bir düşüş yaşanıyor. İnsan, mühendislik iş fırsatlarının artmakta olduğunu düşünebilir; nitekim gerçekten de artıyor; ama ne yazık ki, potansiyel nitelikli iş arayanların havuzu giderek küçülüyor. Ancak yakın tarihli bir rapora göre:
“Hem Amerika Birleşik Devletleri'nde hem de Batı Avrupa ülkelerinde son yıllarda mühendislik okuyan öğrenci sayısı azaldı. Bu düşüşe birçok faktör katkıda bulundu; müfredatın zorluğu, iyi teknik işlere giden alternatif yolların cazibesi ve mühendislik mezunları için öngörülen kariyer yollarının çekiciliğinin azlığı bunlar arasında.”
Son on yıl veya daha uzun süredir STEM eğitimine verilen önemin artmasına rağmen, mühendislik bölümlerine kaydolan öğrenci sayısı azalıyor. Buna, Bebek Patlaması (Baby Boomer) kuşağından mühendislerin artık büyük sayılarda emekli olmaya başlaması da eklenince, iş gücüne yeni katılan mühendis sayısı giderek azalıyor.
İnsan, istihdam fırsatlarının daha fazla öğrenciyi mühendisliği seçmeye çekeceğini düşünebilir. Ancak, bu düşüşün nedenleri olarak birkaç faktör öne sürülmüştür.
-
Müfredat zordur. Eğitim genellikle mühendislikle hiçbir bağlantısı olmayan, yoğun iki yıllık matematik ve fen dersleriyle başlar; ardından uygulamalı mühendislik deneyimi sınırlı olan profesörler ve lisansüstü öğrenciler tarafından verilen zorlu mühendislik bilimi dersleri gelir.
-
Müfredat sıkışık ve esneklikten yoksundur. “Mühendislik okullarındaki dört yıllık lisans programları genellikle son derece sıkı sıralı bir yapıya sahiptir ve ön koşullar, yurt dışında bir dönem gibi bireyselleştirilmiş programlara veya ufuk açıcı deneyimlere neredeyse hiç esneklik tanımaz. Doğru sırada gerekli bir adımı kaçıran mühendislik öğrencileri, çoğu zaman eğitimlerini tamamlamak için ek bir dönem veya yıl harcamak zorunda kalır; bu da hatırı sayılır ek maliyetler ve gecikmiş istihdam nedeniyle kayıplar doğurur.”
-
İyi işlere giden diğer yollar daha kolaydır. Bilgisayar bilimi, tercih edilen alternatiflerden biri haline geldi; çünkü bu alanda da iş fırsatları bol, ama daha ilgi çekici görünüyor ve çok daha az zorlu bir eğitim gerektiriyor.
-
Mühendisler işverenler tarafından meta gibi görülüyor. Birçok işveren yeni mezunları işe almayı tercih ediyor; çünkü maaşları daha düşük ve bu kişiler, belirli işlerle meşgul oldukları için mevcut çalışanların öğrenme fırsatı bulamadığı en yeni teknikleri öğrenmiş olabiliyorlar.
-
Geleneksel giriş seviyesi işler yurt dışına kaydırılıyor. İşlerin, özellikle giriş seviyesindeki pozisyonların yurt dışına kaydırılması (offshoring), birçok sektörde yaygın olarak kullanılan bir uygulama haline geldi. Mühendislik alanı bu seçeneği benimsemiş görünüyor; çünkü bu şekilde işe alınanlara çok daha az ödeme yapılabiliyor. Bu durum, dış kaynak kullanımını yapan ülkelerde, özellikle Amerika Birleşik Devletleri'nde, giriş seviyesindeki mühendislerin deneyim kazanmasını azaltıyor.
Buna, ‘Gümüş Tsunami’ olarak adlandırılan olgu -bebek patlaması döneminden gelen mühendislerin toplu emekliliği- de eklenince, mühendis kıtlığı hiç de şaşırtıcı değil.
Mühendislik eğitimi ve iş gücü arzıyla ilgili bir başka sorun da, kadınların ve azınlıkların temsil oranının düşük olmasıdır. Yakın zamanda kutlanan Uluslararası Kadın Mühendisler Günü'ne rağmen, kadınlar mühendislik alanında demografik eşitliğe hâlâ çok uzak. Bu durum, Amerika Birleşik Devletleri'nde bu alanlara giren azınlıklar için de geçerlidir.
Bu durumun değişmesi için lise düzeyinde STEM programlarına ilgiyi artırmak ve uygulamalı öğrenme deneyimi sunmak gerekiyor. Çin gibi diğer ülkelerde mühendislik öğrencisi sayısında büyük bir artış görülüyor - “Çin şu anda yetiştirme sürecinde 3,7 milyon mühendislik öğrencisine sahip.” ABD'de 1980'lerin ortasında 80.000 mühendislik öğrencisi vardı, ancak bu sayı 20. yüzyılın sonuna kadar 65.000'in altına düştü ve 2000'li yıllarda önemli bir artış göstermiyor.
Amerika Birleşik Devletleri'nin inovasyonda rekabetçi bir seviyeyi koruyabilmesi için bu durumun ciddi bir şekilde ele alınması gerekiyor.